"Experimenteer met De Liedjeskast"

De Liedjeskast is een taalprogramma waarbij je al zingend Nederlands leert, met artiesten als Frans Duijts, Guus Meeuwis, Bennie Jolink en vele anderen. Rond De Liedjeskast is een ondersteuningspakket ontwikkeld, met een quiz, een dictee en een taallunch. Renée Gabriël, coördinator Basisvaardigheden bij de Bibliotheek Meerssen zet het programma onder meer in bij de een-op-eenbegeleiding van NT1’ers en tijdens het taalcafé.

De Liedjeskast is ontwikkeld door taaldocent Marjan Suilen en muzikant Gé Reinders. Het programma is voor iedereen die moeite heeft met het leren én onthouden van taalregels. Marjan Suilen lichtte aan Renée toe dat ze een leuke manier zochten taalregels aan te bieden, zodat mensen ze ook écht kunnen onthouden. “Vandaar dat ze op het idee kwamen om de taalregels in liedvorm uit te leggen”, aldus Renée. “Bekende Nederlanders hebben de regels ingezongen en waren erg enthousiast.”

In ieder kastje een taalregel
Elk hoofdstuk (veertien in totaal) begint met een animatie van een kastje dat toont hoe de taalregel werkt, bijvoorbeeld over klanken: “Of het een lange, korte of duo-klank is, wordt gevisualiseerd in een kastje”.
Vervolgens kunnen gebruikers zelf oefenen met de regel, in het online oefenprogramma op Oefenen.nl of met oefeningen op papier.
Renée: “Dat de taalregels visueel en in een liedje worden aangeboden, spreekt de doelgroep erg aan.”

Gedeputeerde Hans Teunissen met op de achtergrond De Liedjeskast

Een-op-eenbegeleiding door taalvrijwilligers
“Wij zetten De Liedjeskast in bij de een-op-eenbegeleiding van NT1’ers. Met de werkbladen gaan de taalvrijwilligers met het programma aan de slag", licht Renée toe. "Het materiaal is erg overzichtelijk en heeft een duidelijke structuur. Dat werkt goed bij de doelgroep. Ook is het prettig dat je niet het hele programma hoeft te gebruiken, maar dat de hoofdstukken los in te zetten zijn. Sommige taalregels zijn namelijk best complex en voor deelnemers met een lager niveau gebruiken wij alleen het onderdeel over de klanken. Op deze manier is het programma voor een divers publiek toegankelijk.”

Taalcafé
“De Liedjeskast leent zich ook goed voor een groepje, bijvoorbeeld in de vorm van een taalklas. Wij hebben het zelf ingezet bij het taalcafé. We bekeken de filmpjes over de klanken en lieten de deelnemers daarna samen de opdrachten maken. Zo oefenden ze bijvoorbeeld met het verschil tussen de S en de Z. Dat is heel zinvol voor NT2’ers. Men vindt het leuk om gezamenlijk op een speelse manier te werken met taal. Ook het feit dat je directe feedback krijgt en de mogelijkheid hebt om het nog eens te luisteren, werkt goed.”

Aanvullend ondersteuningsmateriaal
Aan de hand van de wensen van een aantal Limburgse bibliotheken, heeft Cubiss in opdracht van de Provincie Limburg een ondersteuningspakket uitgewerkt rondom het taalprogramma. Dit pakket bestaat uit een LiedjeskastQuiz, een LiedjeskastDictee en een Taallunch. Met de quiz en het dictee kunnen mensen op een leuke en vooral muzikale manier kennismaken met de taalregels. De Taallunch met Taalquiz maakt professionals bekend met laaggeletterdheid en het herkennen ervan. Dit pakket is ook te gebruiken door bibliotheken buiten de provincie.
Renée: “In september is het nieuwe digiTaalhuis in Meerssen feestelijk geopend. Hiervoor waren onze partners en de (taal)vrijwilligers uitgenodigd. We hebben toen met hen de LiedjeskastQuiz gedeeltelijk gespeeld. Dit diende als illustratie voor waar laaggeletterden tegenaan lopen. Met het LiedjeskastDictee hebben we nog niet gewerkt, omdat dit dictee een vrij hoog taalniveau van de deelnemers vereist.”

Gé Reinders en Suzan Seegers zingen tijdens de opening van het digiTaalhuis in Meerssen

Tips voor andere bibliotheken
“Ga de Liedjeskast gebruiken en experimenteer ermee! Dan merk je de mogelijkheden vanzelf. Je hoeft ook niet het hele programma te gebruiken, haal er een stukje uit en ga daarmee aan de slag! Het is in ieder geval van belang dat je De Liedjeskast niet enkel als online taalprogramma aanbiedt, maar dat er ook persoonlijke begeleiding bij is. Zo hebben we het plan opgevat om wekelijks een oefenuurtje te houden rondom de programma’s van Oefenen.nl. Tijdens dit vaste moment in de week kunnen mensen zelf in de online omgeving aan de slag, maar er is ook een begeleider aanwezig voor vragen. We hopen dat mensen zo een stok achter de deur hebben om met taal aan de slag te gaan. Wij denken dat het werkt.”

Meer informatie
Renée Gabriël, e-mail r.gabriel@bibliotheekmeerssen.nl, tel. 043 364 24 11
De Liedjeskast op Oefenen.nl 
Ondersteuningspakket met Taallunch / LiedjeskastQuiz / LiedjeskastDictee  
Toolkit met promotiemateriaal op de portal Landelijke huisstijl

Interview door Ilse Lodewijks, februari 2019