Digitale inclusie

Bibliotheken en acht publieke dienstverleners gaan samen burgers dicht bij huis ondersteunen bij het omgaan met de digitale overheid. Vijftien ‘kopgroep-bibliotheken’ gaan in 2019 als eerste van start. In 2020 en 2021 volgen de overige bibliotheken.

Publieke dienstverleners
De publieke dienstverleners waarmee de bibliotheken in dit traject samenwerken, zijn de Belastingdienst, CAK, CBR, CIZ, CJIB, DUO, SVB en UWV, verenigd in de Manifestgroep, uitvoeringsorganisaties van de overheid. Meer partijen hebben al interesse getoond.

Kopgroep-bibliotheken
1. Bibliotheek Rivierenland
2. Biblionet Groningen
3. De Bieb voor de Zaanstreek
4. Bibliotheek Kennemerwaard
5. Bibliotheken Midden-Fryslân
6. Bibliotheek Midden-Brabant
7. Bibliotheek Hengelo
8. Bibliotheek AanZet
9. Bibliotheek Katwijk
10. Bibliotheek Rotterdam
11. Bibliotheek Venlo
12. Bibliotheek Dalfsen-Nieuwleusen
13. Bibliotheek Gooi en meer
14. ZB Planbureau en Bibliotheek van Zeeland
15. Bibliotheek De Nieuwe Veste Breda

Bij de keuze van de vijftien bibliotheken is gekeken naar spreiding over het land, aard van het werkgebied en inhoudelijke criteria zoals de samenwerking met (lokale) partners. Van 2019 tot en met 2021 bouwen de samenwerkende partijen een landelijk dekkend netwerk via de bibliotheken op voor deze ondersteuning. Op 1 juli zijn de vijftien kopgroep-bibliotheken gestart. Zij plaveien de weg voor verdere uitrol in de twee jaar daarna. In 2020 sluiten 65 volgende bibliotheken aan en in 2021 nog 70.

NB: het filmpje is het best te bekijken in Google Chrome en Firefox.
Er is ook een versie met Engelse ondertiteling beschikbaar. 

Computercursussen
In deze nieuwe samenwerking verwijzen de deelnemende Manifestgroep-partijen mensen die moeite hebben met computers en internet naar een Bibliotheek bij hen in de buurt. Hier kunnen ze deelnemen aan digivaardigheidscursussen (Klik & Tik en Digisterker), waarmee ze digitaal vaardiger worden. Deze cursussen worden nu al bij alle bibliotheken gegeven en worden in dit project geïntensiveerd.

Informatiepunten
Verder kunnen mensen terecht bij de Informatiepunten Digitale Overheid in de Bibliotheek als zij vragen hebben over de dienstverlening van de deelnemende organisaties. Daar worden zij verder geholpen met hun vragen over bijvoorbeeld huurtoeslag, AOW, werk, uitkering, belasting of PGB. Bibliotheekmedewerkers helpen hen ter plekke op weg of verwijzen door naar lokale partners als het gaat om persoonsgebonden informatie. Dit zijn organisaties waarmee de Bibliotheek lokaal samenwerkt, zoals sociaal raadslieden, welzijnsinstellingen, Humanitas, Formulierenbrigade, vakbonden, ouderenbonden, cliëntenvertegenwoordigers MEE, cliëntenondersteuners gemeente en zorgkantoren. Dit gebeurt in aanvulling op wat bibliotheken nu al doen aan ondersteuning van kwetsbare mensen.

schema 2019-2021 financiering

Deskundigheidsbevordering
Training van de medewerkers vormt uiteraard een belangrijk onderdeel. In mei zijn zij in twee groepen bijgeschoold, specifiek voor hulp op de terreinen van de acht Manifestgroep-partijen. Ook de Manifestgroep-partijen waren hierbij voor de kennismaking met alle organisaties. Verder is een e-learningmodule met praktijkopdrachten beschikbaar. Lokale bijeenkomsten bij bibliotheken vormen een aanvulling voor het trainen van vaardigheden, onder meer 'doorvragen' en 'zakelijke empathie'.

(Promotie)materialen en campagneconcept
Verder zijn er promotiematerialen en een huisstijlhandboek voor het Informatiepunt beschikbaar. Hiermee kunnen de bibliotheken het Informatiepunt inrichten en bekendmaken bij het publiek. De ontwerpen zijn ontwikkeld in nauw overleg met mensen van de doelgroep. Ook het campagneconcept is in ontwikkeling. Dit testen we in het najaar bij de vijftien kopgroep-bibliotheken.

Overheidsbeleid
De publieke dienstverleners dienden met de Koninklijke Bibliotheek het plan Digitale inclusie, ondersteuning voor kwetsbare burgers in bij het ministerie van BZK. De bedoeling van het plan is persoonlijke hulp en ondersteuning bieden aan de circa 4 miljoen mensen die het lastig vinden om zaken te doen met de digitale overheid. Dit sluit aan op het kabinetsbeleid om ervoor te zorgen dat iedereen kan meedoen in de samenleving.

Subsdieregeling Digitale inclusie
Voor de uitvoering van het plan werken we aan een subsidieregeling voor drie jaar. Deze regeling wordt eind juli gepubliceerd in de Staatscourant. Voor de bedragen, zie het schema hierboven.

Alliantie Digitaal Samenleven
Tot slot is het goed om te weten dat we nauwe verbinding zoeken met de alliantie Digitaal Samenleven. Dit is een initiatief van een 'startgroep' van publieke en private organisaties, die een gezamenlijke aanpak willen ontwikkelen om mensen te ondersteunen die niet of onvoldoende mee kunnen komen met de digitaliserende samenleving. Lees hierover het afzonderlijke bericht.
Concreet betekent deze verbinding: verkennen of we bij drie van de vijftien kopgroep-bibliotheken ook private partners kunnen betrekken.

Meer informatie
Ga naar de FAQ-pagina Digitale inclusie.

Maaike Toonen, programmacoördinator de Bibliotheek en basisvaardigheden
Anton Dierdorp, projectleider programma Digitale inclusie
Stephanie Verhagen, marketing de Bibliotheek en basisvaardigheden, tel. 06 50250375